Censuur in Nederland ©

Twaalfde Globaliseringslezing met Hans Eenhoorn/ex- Unilever en Wendy Harcourt/SID van 12 september 2005.

Geachte mevrouw Sheila Sitalsing, meneer Paul Witteman en de redactie van VPRO/Tegenlicht,

Betreft: Twaalfde Globaliseringslezing met Hans Eenhoorn/ex- Unilever en Wendy Harcourt/SID van 12 september 2005 in het Felix Meritis (1) gebouw te Amsterdam.

Discussies over honger en armoede hebben gemeen dat ze appelleren op de emoties van de - weldoorvoede -westerse mens. Immers niemand wil honger lijden.
Daarom is het noodzakelijk dat er eerst deugdelijk onderzoek wordt gedaan naar het antwoord op de meest prangende vraag van deze tijd namelijk hoe groot is de draagkracht van de aarde met betrekking tot het aantal mensen en de beschikbare voeding?

Hierbij herinner ik u eraan dat de Europese landbouwministers op de informele landbouwtop op 7 september 2004 in Lisse waarschuwden dat de multinationals in de landbouw en voedselverwerking de komende jaren steeds meer hun stempel zullen zetten op de landbouw en de internationale handel in agrarische producten. Multinationals zullen hun eigen wegen zoeken en daarbij vooral redeneren vanuit het eigen bedrijfsbelang, voorspelden de ministers. (2)

De waarschuwing van deze Europese ministers dat multinationals hun eigen wegen zoeken en vooral zullen redeneren vanuit het eigen bedrijfsbelang spreekt boekdelen.
Het zal duidelijk zijn dat de Unilevers cum suis,van deze wereld vanwege het eigen bedrijfsbelang, niet geďnteresseerd zijn om ook maar te denken aan een onderzoek naar de draagkracht van de aarde met betrekking tot het aantal mensen en de beschikbare voeding.

Tijdens de in hoofde genoemde lezing, wat overigens helemaal geen lezing was, maar meer een talk show van Unilever, kreeg de voormalige top - ijsjes verkoper van Magnum en Becel Pro-vite van Unilever, Hans Eenhoorn, alle ruimte van Sheila Sitalsing, chef redacteur economie Volkskrant, om vol hartstocht te vertellen hoe bewogen hij wel niet was met de armen en hongerlijdenden in de wereld.

Hans Eenhoorn, was in tegenstelling tot Wendy Harcourt, chef uitgever magazine van de ‘Society for International Developmetn (SID) , wel in staat om in de kamers van het VN gebouw te komen om met presidenten te spreken zoals hij zelf zei. Verder kreeg hij alle tijd om over zijn marketing strategieën te praten en benadrukte vooral dat de VN een voorbeeld moet nemen aan het Nederlandse hulpproject in Ghana. Een project dat door CDA minister van Ardennen, ontwikkelingssamenwerking, en Kofi Annan, secretaris generaal van de VN, wordt gesteund. Bij dit project krijgen kindertjes dankzij de kennis van Unilever dagelijks een gratis maaltijd.

Ondanks dat ik maar liefst euro 11,-- (Hfl. 24,20), exclusief koffie en reiskosten, entree had betaald kreeg de zaal, ondanks de toezeggingen, geen gelegenheid om een discussie aan te gaan. Slechts – selectieve – enkelingen lukte het om ‘short and briefly one question ’ te stellen.

Ook van meneer Witteman kreeg meneer Eenhoorn in het programma ‘Honger de wereld uit. Haalbaar doel of papieren ambitie.’ (NOVA 15/09/05) alle ruimte om het Nederlandse hulpverlening project in Ghana onder de aandacht te brengen van televisiekijkend Nederland.
‘Ja meneer Witteman, dank u wel meneer Witteman, goedenavond meneer Witteman.’ Geen enkel kritische vraag. Bah!

Via BBC was ik al geďnformeerd dat Unilever aanzienlijke belangen heeft in Ghana. www.bbc.co.uk"

Waarschijnlijk was het voor meneer Witteman (Nova) en Sheila Sitalsing (Vrije Volk) te veel gevraagd om het publiek hierover te informeren.

Het kon dan ook niet lang meer uitblijven dat een 'onafhankelijke' journalist in Nederland hier bekendheid aan zou geven. Het pro gentech ochtendblad ‘Trouw’ publiceerde 20 september j.l. in de rubriek ontwikkelingssamenwerking, geschreven door de redactie economie, het artikel ‘Unilever bestrijdt ondervoeding’. Hiervan drie citaten:

‘Het voedingsconcern Unilever stapt samen met de Nederlandse en Ghanese overheid in een schoolmaaltijdenprogramma. Unilever levert kennis voor het project dat ondervoeding bij een miljoen Ghanese kinderen moet tegengaan’

‘Van Unilever wordt verwacht dat het boeren in Ghana van kennis voorziet waardoor de maaltijd voldoende voedingsstoffen bevatten. Het concern heeft in Ghana een belangrijk laboratorium staan. Het eerste jaar zal Unilever ook producten (voedingsrepen) leveren. Daarna moeten de maaltijden geheel worden samengesteld uit producten van lokale boeren’.

‘De Nederlandse overheidsbijdrage bedraagt voor het jaar 2006 tussen de één en drie miljoen euro’.

Met andere woorden de Nederlandse belastingbetaler betaalt via ontwikkelingshulp de voedingsrepen en werkt op die manier indirect mee aan de continuďteit en winstgevendheid van Unilever in Afrikaanse landen. Hiervan zegt minister Veerman in een ingezonden brief in het NRC van 24/9/05

‘Deze openheid van de Europese markt voor Afrikaanse producten zal de komende jaren alleen maar verder toenemen. Zo heeft de EU besloten om alle producten uit de 50 armste landen van de wereld geheel vrij te stellen van invoerbelasting. Een stap die naar ik hoop snel door bijvoorbeeld de VS en Japan zal worden gevolgd’. (15)

Over de lokale boeren vertelde Hans Eenhoorn in Amsterdam tijdens de “globaliseringlezing” dat de arme boeren per slot van rekening ook businessmen and women zijn. Niemand in de zaal kreeg de gelegenheid te vragen of Unilever in Ghana ook het genetisch manipuleren van gewassen bevordert? En hoeveel de arme boeren straks aan patentrechten moeten betalen, wanneer multinationals onder het mom ‘honger de wereld uit’ de gewassen genetisch hebben gemanipuleerd? Een relevante vraag want zo is bekend geworden dat in Irak een nieuwe patentwet van toepassing is geworden. Het doel van deze wet is het vestigen van een nieuwe zaadmarkt in Irak. Het verbiedt de Irakese boeren bij deze nieuwe wet om gepatenteerd zaad van zogenaamde ‘nieuwe’ plantvariaties zonder betaling te hergebruiken. Voor iedere oogst zijn ze verplicht nieuw zaad – bij voornamelijk multinationals - te kopen. (3) Het ziet ernaar uit dat naast de olievoorraad, hierdoor de gehele Irakese landbouw wordt geprivatiseerd en in handen komt van de Amerikanen. Voor de gevolgen die deze wet zal hebben verwijs ik naar het dossier Percy Schmeiser – Monsanto.(4)

Ik herinner mij een kritische vraag van iemand achterin de zaal of het niet beter was om ieder zijn eigen verantwoordelijkheid te gunnen en of het niet beter zou zijn als het westen zich minder zou bemoeien met de derde wereld? Hans schoot even uit zijn rol. Vanuit een historisch perspectief gezien repliceerde hij onmiddellijk terug dat men dat in 1500 had moeten doen.

Hij vertelde aan meneer Witteman dat hij samen met premier Balkenende en minister Bot Buitenlandse zaken naar de VN in New York vliegt. Hiermee bevestigde hij wat hij in Amsterdam al had gezegd dat hij makkelijk toegang heeft tot de presidenten van de VN. Romano Prodi, voormalig EU president heeft ook de nestgeur van Unilever. Een garantie voor goed geoliede netwerken.(5)

Toeval of niet maar Mr. C. van Lookeren Campagne, eveneens een voormalig marketingman van Unilever was in 1996 voorzitter van de Consumentenbond. In strijd met de belangen van consument gaf de Consumentenbond - het politieke instituut van de PvdA - toen een positief advies voor de toelating en vermenging van genetische gemanipuleerde soja met gangbare voeding. (6) Keuzevrijheid middels etikettering vond de Consumentenbond toen niet nodig. (7) Het gevolg was dat heel Europa overspoeld werd met genetische gemanipuleerde zooi waardoor bijna niemand meer weet wat we precies eten. Omdat aan gentech ingrediënten en residuen nog geen mensen zijn dood gegaan meent de overheid te kunnen beweren dat genetische gemanipuleerde voeding veilig is.

In 1991 werden Nederlandse bakkers door de Consumentenbond beschuldigd van ‘list en bedrog’. Bakkers zouden te veel sjoemelden met het droge stof gehalte. (te weinig meel gebruiken) Ex- medewerker Milieudefensie Marcel Schuttelaar onderzoekscoördinator voeding en milieu van de Consumentenbond protesteerde hier niet tegen. (8) Drie biologische broodverkopers waaronder een bakker pikten deze beschuldigingen niet. Zij hadden vastgesteld dat het brood onderzoek van de Consumentenbond niet deugde. De Consumentenbond gaf ook een negatieve beoordeling aan zuurdesembrood omdat het een beetje ‘zuur’ smaakte. Iets dat inherent is aan zuurdesem brood. Bovendien beweerde de Consumentenbond dat biologische brood ”fors duurder was dan gewoon brood”. (9) Om te voorkomen dat ze door de Consumentenbond afgeschilderd zouden worden als wetsovertreders en bedriegers stapten de bakkers naar de rechter. De president van de Arrondissementsrechtbank Mr. J. van Delden oordeelde in een kortgeding het ongelijk van de bakkers. Bovendien gaf hij als boodschap mee dat ook in een bodemprocedure de bakkers ‘nul komma nul’ kans zouden hebben. Op 24 mei 1993 deden de biologische bakkers aangifte tegen de Consumentenbond van valsheid in geschrifte met kassabonnen. Twee rechercheurs deden het opsporingsonderzoek. Het resultaat was een schokkend proces verbaal van 120 pagina’s. De officier vorderde een gerechtelijk vooronderzoek. De persofficier liet in maart 1994 de pers weten: ‘Het proces-verbaal heeft voldoende materiaal opgeleverd om de rechter te verzoeken een rechter-commissaris extra onderzoek te laten verrichten’. Na dit bericht werd vanuit het OM niets meer vernomen. Bij navraag werd medegedeeld dat ‘wegens gebrek aan bewijs’ de zaak onvoorwaardelijk was geseponeerd. Er volgde een moeizame, kostbare en achteraf gezien heilloze tocht langs diverse Haagse rechtbanken. De magische bewering van de advocaat van de Consumentenbond dat kassabonnetjes voor de Consumentenbond, in deze zaak, geen bewijsfunctie hadden leek in alle gelederen zijn werk te doen. De bakkers verloren hun zaak. De Consumentenbond bleef zitten met een Pyrrusoverwinning. (10)

Deze zaak kreeg veel ruchtbaarheid en kwam te boek als de ‘broodaffaire’. In die periode was Mr. C. van Lookeren Campagne, voormalig marketing man van Unilever, vice voorzitter respectievelijk voorzitter van de Consumentenbond. Nu 14 jaar later hierop terugkijkend ziet ondergetekende, als een van de toenmalige biologische broodverkopers, de broodaffaire vanuit een ander perspectief. Nu is wel duidelijk hoe indertijd de hazen hebben gelopen. Unilever was niet gebaat bij een groeiende markt van natuurlijk biologisch volksvoedsel. Zo simpel is het.

Alleen met gentech kunnen voedingsmultinationals cum suis bakken vol geld verdienen. Dankzij een onrechtvaardig patentsysteem worden aarde, boeren, consumenten en de derde wereld, als we niet alert zijn, volledig overgeleverd aan de Unilevers, de nieuwe machthebbers van deze wereld.

Er mag dan weinig vertrouwen zijn in de politieke leiders van de EU maar de landbouwministers die hun waarschuwing gaven op de informele landbouw top te Lisse mogen we dankbaar zijn. Het is aan de burger/consument of we hun waarschuwing wel of niet ter harte nemen.

Verzet is alleen maar mogelijk door organisatie zoals oud verzetsrijders uit de Tweede Wereldoorlog zullen bevestigen. Verzet tegen het privatiseren van de aarde kan alleen succesvol worden gevoerd als burgers/consument zich organiseren zonder subsidiegelden van de overheid. De bronnen van overige subsidies moeten voor het publiek zichtbaar zijn.

Platform Belangen van Consument (BeVaCo) eist als particulier initiatief een plaats op naast de Consumentenbond, het politieke instituut van de PvdA en per 8 oktober a.s. ook een beetje van D66 (11) . Aan hen laten we het bevorderen van het consumentisme over zoals dat de laatste 15 jaar plaats vindt onder het bewind van politici en voormalige marketingmensen van multinationals.

Het platform Belangen van Consument (BeVaCo) daarentegen stelt andere waardes en normen zoals a) volledige keuzevrijheid van voedsel; b) het bestrijden van overgewicht door duidelijker en correcte informatie; c) het consumeren van voeding wat bij de mens ‘past’ te bevorderen, i.p.v. het misleidende marketingwoord ‘gezond’; d) vrijheid van handelen zonder anderen te schaden (12); e) ‘geniet van het leven het duurt maar even’. De vrije keuze voor een hedonistische levenstijl onder voorwaarden - een bijdrage te leveren - dat ook anderen gelukkig zijn. (13)

Reden genoeg om aan Paul Witteman en Sheila Sitalsing, de overige media en HIVOS, ICCO en NCDO e.a. te vragen om aandacht te schenken en te bevorderen dat het antwoord op de meest prangende vraag van deze tijd, namelijk: hoe groot is de draagkracht van de aarde met betrekking tot het aantal mensen en de beschikbare voeding?, aan de orde te stellen. (14)

Tot nadere toelichting bereid verblijf ik in afwachting van uw antwoord met vriendelijke groet,

Platform Belangen van Consument (BeVaCo)

_________________
Robert A. Verlinden.