door onze redacteur Aaldert van Soest 

Relatief veel kinderen uit de rechterflank van de gereformeerde gezindte moeten uit huis worden geplaatst, bleek deze week uit jaarcijfers van de Stichting Gereformeerd Jeugdwelzijn (SGJ). Vertegenwoordigers van deze groep kijken op van de cijfers. ,,Dit geeft reden tot ernstige zorg.'' AMERSFOORT - Door de moderne media en cultuur groeit er vaak een kloof tussen reformatorische kinderen en hun ouders. Sommige ouders die merken dat hun kinderen op een andere manier in het leven staan dan zij, laten hun gezag op een verkeerde manier gelden, meent SGJ-directeur Bart Nitrauw. Rik van Groningen, maatschappelijk werker bij De Vluchtheuvel, een organisatie voor psychosociale hulpverlening die uitgaat van de Gereformeerde Gemeenten, deelt de analyse van Nitrauw. ,,Het is alleen niet zozeer de kloof zelf die voor problemen zorgt, want die is er altijd al wel geweest. Maar het gaat fout wanneer ouders niet in staat zijn die kloof te overbruggen of op een juiste manier met hun kinderen te communiceren.''

Uithuisplaatsingen
De organisatie waar Van Groningen werkt participeert binnen de SGJ, die een deel van zijn cliënten doorverwijst naar De Vluchtheuvel. Toch kijkt Van Groningen wel op van de cijfers, vooral vanwege de forse groei van uithuisplaatsingen in de (Oud-)Gereformeerde Gemeenten (in Nederland), terwijl het aantal ernstige gevallen in andere kerkgenootschappen stabiel is of zelfs licht daalt. ,,We hebben een achterstand vergeleken met andere groeperingen als het gaat om het open communiceren tussen ouders en kinderen over bijvoorbeeld media. Daar komt bij dat de opkomst van internet en vooral dvd de afgelopen jaren in een stroomversnelling is geraakt.'' Daarnaast denkt Van Groningen dat nog andere oorzaken te ontdekken moeten zijn voor de groei van uithuisplaatsingen.

Ook Jan Mauritz, directeur van de Jeugdbond Gereformeerde Gemeenten, wijst op het bestaan van ,,gesloten gezinstypen, die niet zijn meegegaan in een stukje openheid''. ,,Wellicht is de gereformeerde gezindte op dit gebied bezig met een inhaalslag. Ik kan me voorstellen dat om die reden de gedwongen jeugdzorg hier gegroeid is, terwijl dat bijvoorbeeld in vrijgemaakte kringen niet het geval was.'' Volgens SGJ-directeur Nitrauw schieten soms ook scholen tekort, omdat zij niet durven ,,doorpakken'' als ze vermoeden dat er iets fout zit in een gezin. Zo worden dingen bedekt gehouden. Dit zou volgens hem te maken kunnen hebben met opvattingen over gezag, zoals die uit het vijfde gebod worden afgeleid. Van Groningen denkt echter dat dat in de meeste gevallen geen grote rol speelt. ,,Al geef ik toe dat aan de uiterst rechtse kant van de gereformeerde gezindte soms nog wantrouwen bestaat tegen hulpverlening, omdat die te veel voor het kind zou kiezen en daarmee het gezag van ouders aantast. Maar dat is geen algemeen beeld.''

Bedekt
Rein van der Garde, directeur van het G.H. Kersten Onderwijscentrum, de schoolbegeleidingsdienst van de Gereformeerde Gemeenten in Nederland, vindt dat het niet mogelijk zou moeten zijn dat scholen dingen bedekt houden. ,,Er moet op elke school een doordacht protocol zijn waarin beschreven wordt hoe je kindermishandeling signaleert en hoe je vervolgens handelt bij een vermoeden van kindermishandeling.'' Toch ontkent Van der Garde niet dat hier en daar wantrouwen voorkomt tegenover hulpverleners. ,,Soms zijn scholen bang dat het middel erger is dan de kwaal. Wat dat betreft heeft de hulpverlening ook nog wel wat te doen. Het schort nogal eens aan een goede communicatie met de scholen en transparant handelen. Ook wordt niet altijd rekening gehouden met goede en welgemeende adviezen van scholen. Als er sprake is van schroom, dan mag de hulpverlening zich dat in een aantal gevallen ook wel aantrekken.''

Ontwrichtend
Van der Garde deelt de analyse van Nitrauw voor een deel. Maar een kloof tussen ouders en kinderen is volgens hem niet de enige oorzaak. ,,Laten we ook beseffen dat de moderne mediacultuur een ontwrichtende werking heeft op de ontwikkeling van kinderen. Dat ouders hier paal en perk aan stellen is hun opdracht. Daarbij mogen ze uiteraard geen onverantwoorde of verboden middelen gebruiken. In dat opzicht geven de cijfers van de SGJ reden tot ernstige zorg. Ik pleit ervoor dat ouders goede voorlichting krijgen over de opvoeding van kinderen in deze tijd. En dit moet ook een plaats krijgen op de kerkelijke agenda.''